MENU
under construction

Archief

Onder de toren leven verhalen

Under de Toer. Dat zijn 32 manifestaties tijdens Leeuwarden-Fryslân 2018 in één van de meer dan 750 kerken in onze provincie. Under de Toer presenteert 32 bijzondere verhalen, die in één van de kerken zijn geboren. Deze verhalen vormen het vertrekpunt voor manifestaties waarin kunstenaars samenwerken met de gemeenschap. Samen verbeelden ze de mooiste verhalen die het waard zijn opnieuw verteld te worden.

32 verhalen

We leven met verhalen en vertellen ze maar wat graag aan elkaar. Waar mensen bij elkaar komen ontstaan verhalen en worden ze doorgegeven. In vroeger tijden waren het in Fryslân de terpen waar mensen elkaar ontmoeten. Op de vlucht voor het water, maar ook om zoet water te halen uit de gemeenschappelijke put. Daarom staan veel Friese kerken op een terp. Soms nog volop in dienst  als huis van God, maar ze doen ook dienst als galerie, theater, winkel, woonhuis of ze staan gewoon leeg. Maar altijd blijven het bouwwerken vol verhalen. Religieuze, maar ook verhalen over grote en kleine gebeurtenissen in de gemeenschap, die door de tijd heen steeds opnieuw worden verteld.

Voorbeelden

Metslawier

In de kerk van Metslawier, hangt een plaquette die herinnert aan de Allerheiligenvloed van 1570. Hierbij verdronken 1801 mensen. De kerk op de terp was het laatste toevluchtsoord. Op de zeedijk bij Moddergat staat het monument voor de omgekomen vissers bij de ‘fiskersramp’ van 1883. Dit  verhaal is onlangs opnieuw verteld in een openluchtspel, opgevoerd naast de kerk van Metslawier.

Easterwierrum

In Easterwierrum wordt regelmatig de herinnering opgehaald aan vijf jongens die in de vaart bij de kerk in een wak schaatsten. Vier jongens verdronken en de vijfde, die het overleefde, zag een maand later, op de plek van het ongeval vijf zwanen uit het water wegvliegen. Eén vloog de andere kant op.

Leeuwarden

In de Grote of Jacobijnerkerk in Leeuwarden ligt de stammoeder van ons koningshuis begraven, Maria Louise. In 1795, ten tijdens van de Franse revolutie, is haar graf geschonden door woedend gepeupel. Hierbij werden haar botten als trommelstokken gebruikt en haar schedel als voetbal. Wat overbleef is opnieuw begraven, maar jaren later werd per post nog een schedel van Maria Louise bij de kerk bezorgd. Er liggen nu twee schedels in de tombe in de Grote Kerk van Leeuwarden.

Plannen

De initiatiefnemers van Under de Toer zien in al die verschillende verhalen, die rondom kerken worden verteld, een aanleiding voor interessante projecten. Manifestaties waarbij kunstenaars vanuit uiteenlopende disciplines samenwerken met de gemeenschap. Waarbij ze met elkaar een bijzonder verhaal van/nabij de eigen kerk opnieuw vertellen en verbeelden. Zij zijn gaan praten met kosters (sleutelhouders van de kerk) en met kunstenaars die in Fryslân wonen en ze denken dat het mogelijk is om dertig kunstenaars, dertig kerken en de lokale gemeenschap te enthousiasmeren om in 2018  een markant verhaal te gaan verbeelden.

Europa

Tijdens de gesprekken met bewoners en kunstenaars kwamen de initiatiefnemers erachter dat veel kerkgemeenschappen contacten onderhouden met kerken elders in Europa. Daaruit  ontstond het plan om in het jaar van de Europese Culturele Hoofdstad bij alle dertig Under de Toer-projecten ook een andere kerk in Europa te betrekken.